Breaking News, Thinlung A Fak Tuk Ko E, Zarhhnih Chungah Kawlram Chungah Inn Ceilak Bak SAC Ralhrang Nih An Khangh

Zarhhnih chungah inn 4,000 leng a kaang: Data for Myanmar

Sagaing le Magway ramṭhen, Chin le Kayah (Karenni) ramkulh hna ah February 1 in 14 tiang ah inn 4,479 leng ralhrang hna nih an khangh cang tiah ramkhel lei, raltuknak nih a chuahpi pawl kherhlainak a tuahtu phu Data for Myanmar nih February 14 ah thawng an thanh.
Sagaing ramṭhen hi inn 2,567 in a tam bik a kaang mi si. Chin ramkulh hi inn 976 in pahnihnak a kangh tambik a si. Magway ramṭhen ah inn 626 in pathumnak a si i Kayah (Karenni) ramkulh ah inn 310 in pali nak a si. A zaapi tein inn 4,479 a kaang mi an si.
Sagaing ramṭhen ah peng 37 a ummi chungin Pale, Mingin, Taze, Kalay, Ayadaw, Kanbalu, Shwebo, Ye-U, Kani, Yinmapin, Myaung, Khin-U, Tabayin, Kyunhla, Wetlet, Kawlin, Chaung-U hna khua 14 hi mei khangh an tong.
Magway ramṭhen ahcun, ralhrang a doh zungzaltu Gankaw, Pauk, Myaing, Yesacu, Htilin peng hna i khua pawl zong khangh piak an tong tiah Data for Myanmar phu nih an chim.
Magway ramṭhen, Gankaw peng, Hnankha khua ah kum 35 a simi pa cu a pupa ro a simi inn te an khangh piak caah a ngeihchiat tuknak kong le eidin a hartuk nak kong RFA ah a chim.
“Ka kir ahcun ka inn cu vutcaam ah aa rak cang cang. Ting 500 man hrawng ka sung lai. Ka inn pawng i a kaang lomi buk ah ka um. Mah ka zawn i a taangmi eiawk kha ka ei tawn. Ralzaam caah bomhnak tete kha rinh in ka ei tawn,” tiah a chim.
Hnankha khua hi hramhram uknak an lak hnu in voi (5)nak an khangh a si cang tiah an ti.
2021 May thla dongh lei khan mei khangh hram an thok i November le December thla hrawngah a zual deuh le 2022 February thla cu a zual bik a si zong Data for myanmar nih a langhter.
Sagaing ramthen, Pale khuanu pakhat zong an in khangh a ton caah rawl chuannak bel hmanh a taang lo tiah a chim. PDF a bawmtu khua pawl, bom puah hnawh an tonnak khua pawng pawl le Pyu Saw Htee pawl nih thawngpawng an peknak khua pawl cu cu ralhrang nih ral khun in an khangh piak hna tiah khuami nih an chim.
Nain, Major- General Zaw Min Htun nih cun kanmah nih kan khanghmi si loin PDF nih an khanghmi a si tiah a chim. PDF hramtlai pakhat nih cun kan ram le kan vawlei hi kanmah tein kan i runven a hau timi hmuitinh a um caah khanghnak ding a sullam hrim um lo tiah a chim.
Data for Myanmar nih 2021 February 1 in 2022 January 5 chungah Chin, Kayah, Magway le Sagaing hna telh in ramṭhen le peng (9) chung i khua 90 ah inn 1963 khangh a si tiah January 6 ah a voikhatnak a thanh.
Atu February 14 a voi (2) nak a thanhmi ah inn 4479 khangh a si tiah a thanh ṭhan. A voihnih thanhmi fonh in hramhram uknak lak kum 1 chungah inn 6442 khangh a si.
Ref; The Chinland Post
Real chap, Tuanbia , Tawite biahal kan duh hmasa, Na mit na chinh ah zeidah na hmuh? Zeibantuk khuadah na ruah tawn? Na mit acawt ah ta? Khua ahmu lomi nu, Khua ahmu lomi pa zungzal chanchung nupi pasal caah na cohlang kho ve hnga maw? Vanlei cuanlaw…5 minutes hrawng rak ruat ve.
 Voikhat ah Catherine timi nu pakhat aum, Amui aa dawh, Apumrua zong a tha ngaingai te. Nain aa chuah pimi amit tucu khua ahmu lo. Phundangin amit acaw. Anungak cang. Tlangval duh hna zong athei ve cang. Cucaah ningzah tibantuk zong ahmang.
Cu lioah amah arak duhdawtu, An no deuh lio tein arak kilkawi (take cared) tu Jonathan timi nih khuazeika akal hmenhah akilkawi i a lumhrilh sualnak hnga lo cuticun azulh dawi tawn. Acaan asau cang. Jonathan zong nupi ngeih acu cang. Nikhat cu Jonathan nih tidilkam (Beach) kam ah akal pi…thlizil an hrang. Catherine zongcu aa nuam ngaingai ve.
Cuticun Jonathan nih tilawng hmete cu azah piak pah in cu tidil cungah cun an lengti. Catherine na nuam maw? Atucaan teah hin na nuamh nak na theihtawk ka chim tuah tiah ahal, Jonathan ka nuam tuk. Thlizil ahrangmi thawng ka theih,Cun tihna zong ka tawnghpah khawh, Cun ka lungthin zonganuam tuk. Nangta na nuam ve maw tiah alehpah in ahal ve.
Jonathan cu arak celh tilo. Amittli atla,Van lei acuanah vandum aa dawh tukmi ahmuh hui. Akun tthan tidil dawh tukmi zohah mitdong asimi cu ahmuh tthan. Pawngkam minung lengluai zong an i dawh nak ahmuh khawh hna. Catherine tunih cun muih nak lawng ahmuh khawh.
Jonathan kan hal mi cu ka let hen tiah Catherine nih cun arak nolh tthan. Awh sorry… tiah amittli hnawnh pahin ka nuam tuk ve. Kei cu tizong ka hmuh, Kan pawngkam minung zong ka hmuh hna. Tichung i atlawngmi nga zong pei ka hmuh hna cu. Kan cung van zong athiang tuk tiah achimh. Catherine nih cun aw asi maw? Jonathan aw..na van atha tuk e.
Nangcu mu. Vawlei cung ceunak na hmuh lawng siloin vawlei aa dawhnak na hmuh dih khawh. Mivantha bik na si. Kei cu mu. Vawlei pihi ka caah cun zanlawng te an si dih, Ceunak hi zei asi zong ka hngallo. Nihin tiah nan chim tawn mi hi ta zeikhi dah nihin cu asi hnga ka ti tawn. Aka hringtu kanu le kapa ka chungkhar hna hi an mah hi maw asi tiah hmuh ka va duh hringhren hna mu.
Pangpar zong arim lawng ka theih tawn. Aa dawh tuk naka ti arim naka hnimh ter tawn. Aa dawh nak hmuh ka duh tuk ve. Cun nangmah hi ahodah na si timi zong hmuh kan duh tuk. Ka nunchungah hin voikhat te cu hi Vawlei ceu nak pihi hmukho ve ninglaw ka nun hi san atlai ve ko hnga. Vawlei cungah ka duh bik mi cu ceunak asi.
Cu ceunak cu ka mit athat lawngah ka hmuh khawh lai tiah  apawng teah aum zungzalmi a dawtu bik Jonathan achimh pah in amittli cu aatlak. Jonathan zongcu acelh te acelh hrimhrim lo. Alungchungin zeiruangah hme keimah tuhna hi ka mit cawt ko loin mahtluk anun anem mi amui zong aa dawh mi Catherine tuhna hi amit acawt hnga tiah vansan in ruahlo le ruahlo zong aruat phah.
Catherine asicun bia kan hal tthan lai. Nanun chungah na duh bik mi cu CEU nak asi na ti. Keizong nih ka duh bik mi aum ve. Zeidah asi na duh bik mi cu? Ka duhbik mi cu ka nunchung ka thihhlan ka nupi sidingah kan thim cucu vawlei ka nun chungah ka duh bik mi cu asi tiah Jonathan nih cun ati.
Catherine cu athinhung na ka nehsawh cubantuk cu, Kei cu nifate na ka zohkhenh mi pei ka si ko cu. Mitcaw ka siruangah mahbantuk cun ka dehcawh tihlah ka lung afak chinchin lai tiah akaleng cun ati. Alungchung khua aruah mi cu ka duhdawt bik mi na si ko nain na caah ka tlam atling lo. Khua ka hmuh khawh lolawng asilo.
Aho na si timi zong kan hmu bello. Cun keimah lila hmenh ahodah ka si timi zong ka hngal lo. Zeibantuk muisam dah ka ken zong kaa thei lo. Na caah mithi pei ka si cu tibu khin a ik len. Asikun ah cun keimah hi nangmah heisilaw keihi nangmah bantukin khua hmukho hlah ninglawteh zeitin dah na ruah hnga tiah Jonathan nih cun ahal tthan.
Kei cu mu khua ahmu mi cu sininglaw mu. Vawlei pi a dawhnak hmunzakip ah khual ka tlawng hnga. Cun keimah bantuk in khua ahmu lomi amit acaw mi hna cu ka duh hnga lo. Na theih ko cuteh. Amit acaw mi cu micheukhat lebangnih cun mihrut pei akan ti ko khi tiah pianghlang tein aleh. Cuticun zanlei ni atlak pah cang caah inn lei ah an ttin.
Cuzan cu Catherine acelh hrimhrim lo. Ka duhdawt tuk fawn. Jonathan hi asinain acaah mithi bantuk men ka si fawn. Hmuhmi pakhat zong ka ngeih ttunglo. Ka caah muih nak lawngpei aum ko cu. Ka caah zan timi lawngpei aum ko cu. Chun timi cu aum ttunglo.
Zingzan rawl ka eimi hi zeidah asi. Zeibantuk dah an si timi hmenh ka theih ttunglo.  Jonathan nih ringawn dawh tuk aka tum piak dahlo cu ka caah hin vawlei hi asungmi aum ttunglo hme tiah Catherine cu acelh chungin a ih nak khan cungah attap. Cubantuk in a dawbik tu tlangval Jonathan tunih cun zeitindah ka dawt bikmi nih hin hi vawlei ceunak le atu ka zohmi cung thlapa hi ahmuh khawh ve lai.
Keimah hi ahodah ka si timi zong aka hmuh khawh lai. Anu le apa achungkhar hna zong hi hna maw an si tiah ahmuh khawh ve hna lai. Amah lila zong mahi maw ka si timi aa hmuh khawh ve lai. Vawlei pumpi aa dawhnak zong ahmuh khawh ve lai timi lawnglawng anih tunih cun aruah mi asi.
‘Khua amui, Ka mit acaw, Khua aceu, Ka mit acaw, Ka mit ka chin, Khua amui, An Chim tlanghruan dawh, Hmuh ka duh tuk ve, Thawngpang lawng ka theih, Ka theih mi thanwgpang hmuh ka duh ve
Arim lawng ka theih, Amui hmuh ka duh ve’ Ceunak ka caah ahar ko
 
Thla3 tluk arauh hnuah a ihnak ihkhun cungin Catherine cu an vunthawh. Amit tuam zong huansam nawnin an phoih piak. Tlawmpel ah amit cu an au ter. Alau tuk anuam tuk. Ceunak pi cu ahmuh khawh cang. Anuam tuk. Asinain ahodah ka nu asi. Ahodah ka pa asi timi athei ti hna lo. Phundang cun ahmuh bel hna lo caah asi.
Nanu cu keimah hi ka si tiah anu nih avun chim ceo in ka nu tiah amitli tlak buin arak kuh. Ka pa ka nau tiah an chung tein an i lawmhnak mittli cu an thlak. Cuticun inn lei ah an ttin. Azan ah lawmhnak puai an tuah. Cunglei azoh zantlapa amah lawng aum mi ahmuh. Arfi ttial tete ahmuh hna aw himaw zan asi.
Zan hmenh ah pei ka mit athat ah cun khua arak ceu hi ati. Athaizing khua adeu atho i khua acuan tlangthluan dawhdawh azoh. Vawlei pi aa dawh nak cu vuaihngal loin acuan zungzal. A caah umhar ni aum tilo. Hitluk hin maw vawlei pihi aa dawh ati. Thlalang abih aw mahhi maw ka si aa ti amui adawh. Apumrua atha. Hawikom tampi angei cang ahawinu lak ah a dawhbik asi fon.
Cuticun kum litluk hnuah mang pakhat amenh. Cu amangah cun amit acaw tthan. Amit arak cawt lio i adaw bik tu Jonathan zongkha ahmuh. Lautuk in arak i hlai. Kanu ka pa rak ra uh hi ka mit aa rawk tthan rua tiah a au. Anu le apa nih zeidah acang tiah an hal.
Amang cu achimh hna. Aw asi maw? Jonathan cu aumnak zong kan thei tilo amit pei acawt ve cu tiah an chimh. Alau tuk ziah ka mit acaw lo tiah aka ti cu. Amit maw acawt ve tiah anu le apa cu ahal hna. Aw a mit pei acawt ve cu tiah anu le apa nih an fanu cu an hlen. Cuthok cun Catherine caah ceunak cu muihnak in akhat hui cang.
Jonathan cu khawika dah aum? Jonathan hi zeidah acan timi ka rak peh tthan te lai. Mitcaw kong ka ttial hi ka lungah achuah tuk caah asi. Kan hnulei zarh hnih ah khan ka mit hi asen ngai. Cucaah ka mit hi umhlah sehlaw zeidah ka valawh hnga tiah ka ruat kan mit hi ceunak taktak asi ko tiah ka hmuh.
Vawlei ah hin mitthat aduh tuk ko nain amit acaw/mal mi an um. Tangka zeizah an ngeih hmenhah an mit khua ahmu tilo ah cun an caah ceunak hi aum taktak hnga maw? Akan sertu kan PATHIAN hi amn thangthat loawk atha hrimhrim lo e hawidawt hna damnak aduh tuk mi vawlei ah thongsawm tampi lak ah nifa tein damnak akan pek hi amin cu thangtha ko seh. Amen…
By-Salai BawiAa
Relchap,
  • Salin Kyi peng kulh mipi hmunhimtu phu SSFT hrambunh sakhan pakhat cu SAC ralhrang hna nih an kahdoh hna caah Kawlram tangkaa in MMK kyats ting 230 man thilri an sung. Salin Kyi peng kulh mipi hmunhimtu phu SSFT hrambunh a si mi sakhan pakhat cu SAC ralhrang hna nih an kah doh hna caah Kawlram tangkaa in MMK kyats ting 230 man thilri an sungnak kong cu SSFT lei nih theihter nak cathanh a chuah.
  • February ni 11 kum 2022 suimilam pa 2 hrawngah Salin Kyi pengkulh chungah kee in a rak ra mi SAC ralhrang ralkap hna cu SSFT sakhan lei ah an kal i, SSFT sakhan cu an hrawh an khangh nak kong cu SSFT nih mah cathanh ah a langhter chih.
  • SAC ralhrang ralkap hna nih sakhan chung ah a um mi Motorcycle, Generator (Mii Set), Dynamo, Warin bucket, Stone machine hna telin facang, riahcaw hna cu an hrawh an khangh i a man in tuah a si ah cun a tlawm bi in MMK Kyats in ting 230 man kan sung tiah SSFT nih cathanh a chuah.
  • Mah hei ah sakhan pawngkam ah a um mi mipi nih ngeih mi building pa hnih le ei din ti le rawl zong telin SAC ralhrang nih an khangh an hrawh dih nak kong cu cathanh chungah SSFT nih mah cathanh ah a langhter chih.
  • ” Kan mah lei phu in bomhnak kan herh. Mipi lei nih si khawh tawk in bomh ding in kan i nawl hna tiah” Salin Kyi pengkulh mipi hmunhimtu phu nih bomhhal nawl nak cathanh an chuah chih.
  • Salin Kyi peng kulh mipi hmunhimtu phu SSFT hrambunh sakhan pakhat cu SAC ralhrang hna nih an kahdoh hna caah Kawlram tangkaa in MMK kyats ting 230 man thilri an sung. Salin Kyi peng kulh mipi hmunhimtu phu SSFT hrambunh a si mi sakhan pakhat cu SAC ralhrang hna nih an kah doh hna caah Kawlram tangkaa in MMK kyats ting 230 man thilri an sungnak kong cu SSFT lei nih theihter nak cathanh a chuah.
  • February ni 11 kum 2022 suimilam pa 2 hrawngah Salin Kyi pengkulh chungah kee in a rak ra mi SAC ralhrang ralkap hna cu SSFT sakhan lei ah an kal i, SSFT sakhan cu an hrawh an khangh nak kong cu SSFT nih mah cathanh ah a langhter chih.
  • SAC ralhrang ralkap hna nih sakhan chung ah a um mi Motorcycle, Generator (Mii Set), Dynamo, Warin bucket, Stone machine hna telin facang, riahcaw hna cu an hrawh an khangh i a man in tuah a si ah cun a tlawm bi in MMK Kyats in ting 230 man kan sung tiah SSFT nih cathanh a chuah.
  • Mah hei ah sakhan pawngkam ah a um mi mipi nih ngeih mi building pa hnih le ei din ti le rawl zong telin SAC ralhrang nih an khangh an hrawh dih nak kong cu cathanh chungah SSFT nih mah cathanh ah a langhter chih.
  • ” Kan mah lei phu in bomhnak kan herh. Mipi lei nih si khawh tawk in bomh ding in kan i nawl hna tiah” Salin Kyi pengkulh mipi hmunhimtu phu nih bomhhal nawl nak cathanh an chuah chih.
  • Ref; People’s Spring

Be the first to comment

Leave a Reply

Your email address will not be published.


*